Heddlu Cymru’n Dathlu’r Rhai mewn Glas

Yr wythnos hon, bydd heddlu Cymru yn dathlu gwaith ei swyddogion cymorth cymunedol mewn ymgyrch a fydd yn parhau am wythnos o'r enw 'Y Rhai mewn Glas'.

Bydd yr ymgyrch sydd ar waith trwy Gymru gyfan yn tynnu sylw'r cyhoedd at waith ardderchog swyddogion cymorth cymunedol (neu swyddogion cymorth cymunedol yr Heddlu). Mae'r rôl wedi bod yn rhan annatod o blismona yn y gymdogaeth ers 2003.

O ddyletswyddau plismona bod dydd i achosion o waith arbennig o dda, bydd yr wythnos yn rhoi cipolwg i'r cyhoedd ar ymdrechion swyddogion cymorth cymunedol a'r gwaith maen nhw'n ei wneud yng nghymunedau Cymru.

Mae swyddogion cymorth cymunedol yn ennyn hyder ar strydoedd Gwent ac maen nhw'n gyswllt hanfodol gyda'r gymuned. Maen nhw'n ymdrechu i wneud ein cymunedau'n fwy diogel ac yn gryfach trwy berfformio un o'r rolau sy'n gofyn mwyaf yn y lluoedd Heddlu cyfoes. Ni all swyddogion cymorth cymunedol wneud arestiadau ac nid ydyn nhw'n cario gefynnau llaw na'r eitemau eraill mae swyddogion Heddlu'n eu cario. Maen nhw'n dibynnu ar eu gallu i ddeall a chyfathrebu gyda rhai o'r bobl fwyaf heriol yn rhai o'r sefyllfaoedd mwyaf anodd.

Esbonia Arweinydd Plismona Swyddogion Cymorth Cymunedol ledled Cymru, Dirprwy Brif Gwnstabl Pam Kelly: "Mae swyddogion cymorth cymunedol yn chwarae rhan mor hanfodol yn ein cymunedau. Bob dydd rwy'n clywed am y gwaith ardderchog maen nhw'n ei wneud ac rwy'n gwybod bod cymunedau'n gwerthfawrogi'r gwasanaeth a ddarperir ganddyn nhw. Mae Llywodraeth Cymru'n ariannu dros hanner y swyddi ledled Cymru gyfan, ac nid oes gen i unrhyw amheuaeth bod yr arian hwn, ar y cyd ag ymroddiad ein swyddogion cymorth cymunedol yn helpu i gadw cymunedau Cymru'n ddiogel".

"Mae rôl swyddog cymorth cymunedol yn un heriol ond boddhaus, ac mae'n chwarae rhan hanfodol yn darparu presenoldeb gweladwy, sy'n tawelu meddwl yn y gymuned. Rwy'n ymwybodol bod llawer o swyddogion cymorth cymunedol yn wynebau cyfarwydd i lawer o bobl. Er nad oes gan swyddogion cymorth cymunedol yr un pwerau â swyddogion Heddlu arferol, maen nhw'n dal i ysgwyddo llawer iawn o gyfrifoldeb, yn cynorthwyo nid yn unig yn y gwaith o ymgysylltu â'r cyhoedd, ond hefyd wrth roi cymorth i swyddogion arferol mewn safleoedd troseddau mawr a digwyddiadau."

Dywedodd Dirprwy Brif Gwnstabl Dros Dro Heddlu De Cymru, Richard Lewis: "Mae'r dathliad a'r gydnabyddiaeth hon o'r gwaith mae swyddogion cymorth cymunedol yn ei wneud ledled Cymru yn hir-ddisgwyliedig. Mae'r gwasanaeth a ddarperir ganddynt yn un arbennig ac yr un mor bwysig â gwasanaeth Swyddogion Heddlu. Mae gan swyddogion cymorth cymunedol set wahanol o sgiliau ac ymysg pethau eraill, maent yn darparu sicrwydd i breswylwyr ac yn ymgysylltu â nhw o ddydd i ddydd.

"Yn wahanol i rai lluoedd yn Lloegr mae plismona yn y gymdogaeth yn dal i fod yn sail i blismona yng Nghymru, ac mae swyddogion cymorth cymunedol wrth wraidd y gwaith hwnnw. Mae swyddogion cymorth cymunedol yn byw a bod yn eu hardaloedd, ac maent yn adnabod yr ardaloedd a'r cymunedau maent yn eu gwasanaethu. Yn aml, nhw sydd yn y lle gorau i weld problemau'n datblygu a rhwystro troseddau rhag digwydd yn yr ardaloedd hynny.

"Rydym yn gwerthfawrogi ac yn parchu eu gwaith ac yn cydnabod bod eu hymroddiad ac ymrwymiad yn hanfodol wrth i bob un ohonom gydweithio i leihau troseddau a niwed yng Nghymru."

Dywedodd Uwch-arolygydd Robyn Mason, Arweinydd Swyddogion Cymorth Cymunedol Heddlu Dyfed-Powys: "Mae swyddogion cymorth cymunedol yn rhan annatod o deulu Heddlu Dyfed-Powys. Nid yn unig maen nhw'n gwylio a gwrando yn y gymuned, maent hefyd yn helpu i fynd i'r afael â'r problemau a all achosi'r pryder mwyaf yn ein trefi a phentrefi.

"Rydym wedi cwblhau ymgynghoriad cyhoeddus yn ddiweddar ar rôl swyddogion cymorth cymunedol ac mae'r adborth yn dangos darlun cadarnhaol. Dywed y rhan fwyaf o bobl wrthym eu bod yn adnabod eu swyddogion cymorth cymunedol yr Heddlu wrth eu golwg o leiaf, ac mae llawer yn eu hadnabod wrth eu henwau. Y Nadolig hwn bydd swyddogion cymorth cymunedol yn bresenoldeb a fydd yn tawelu meddwl rhai o'r bobl fwyaf agored i niwed sy'n byw yn ein cymunedau."

Gweithgareddau yn ystod yr wythnos yng Ngwent...

  • Bydd Heddlu Gwent yn cynnal gweithdy Cymru gyfan gyda chynrychiolwyr o bob rhan o Gymru. Bydd y gweithdy'n trafod arfer gorau, pwerau, y defnydd o swyddogion cymorth cymunedol a'r weledigaeth ar gyfer y dyfodol mewn perthynas â swyddogion cymorth cymunedol.
  • Bydd swyddogion cymorth cymunedol o bob rhan o Went yn Trydar am eu diwrnodiau a phrofiadau yn ystod yr wythnos, yn defnyddio'r hashnod #tweetmyweek #thoseinblue. Gallwch ddilyn Swyddog Cymorth Cymunedol Chris Wright #csowright (@gpebbwvale - Blaenau Gwent), Swyddog Cymorth Cymunedol Jenna Price #csoprice (@gpystradmynach - Caerffili) Ceri Vaughan #csovaughan (@gpchepstow - Sir Fynwy), David Reynolds #csoreynolds (@gpcwmbran - Torfaen) a Swyddog Cymorth Cymunedol Clare Nancarrow #csonancarrow (@gpmaindee - Casnewydd)
  • Bydd Prif Arolygydd Caerffili, Torfaen a Blaenau Gwent, Paul Staniforth a Phrif Arolygydd Casnewydd a Sir Fynwy David Morgan yn mynd ar batrôl gyda swyddogion cymorth cymunedol ym Mlaenau Gwent a Chasnewydd - gallwch eu gweld yn dychwelyd at blismona yn y gymdogaeth ar ein tudalen Facebook a Twitter yn ystod yr wythnos.
  • Ar y cyfryngau cymdeithasol byddwn yn rhoi sylw i waith ardderchog rhai o'r swyddogion cymorth cymunedol, gan gynnwys: swyddog cymorth cymunedol a gynorthwyodd i achub bywyd rhywun. Yn ddiweddar helpodd Swyddog Cymorth Cymunedol Alex Donne i dynnu menyw yn ddiogel o afon yng Ngwent. Mae Swyddog Cymorth Cymunedol Claire Eyles, fel nifer o'n swyddogion cymorth cymunedol eraill wedi helpu i hyfforddi cannoedd o ddisgyblion ysgol mewn Cymorth Cyntaf sylfaenol; ein seiber-swyddog cymorth cymunedol cyntaf, Swyddog Cymorth Cymunedol Natalie Evans, a ddechreuodd ei swydd newydd y mis hwn; Swyddog Cymorth Cymunedol Richie Davies, sydd wedi ennill gwobr ac sydd wedi cynnal Prosiectau Ieuenctid mewn ardaloedd yng Nghasnewydd gyda llawer iawn o ymddygiad gwrthgymdeithasol a swyddog cymorth cymunedol arall a enillodd wobr, Swyddog Cymorth Cymunedol Linzi Nicholls, sydd nid yn unig wedi helpu i sefydlu cynllun gwarchod tafarndai llwyddiannus, PubWatch ym Mlaenau Gwent, ond sydd hefyd wedi defnyddio barddoniaeth i helpu i dynnu sylw at broblemau megis dechrau tanau'n fwriadol.
  • Ar ddydd Mercher 13eg Rhagfyr, Bydd Tîm Plismona'r Gymdogaeth Pilgwenlli'n cymryd rhan mewn Diwrnod o Weithredu yn dechrau yng Nghanolfan Mileniwm Pilgwenlli (Pill Mill) am 10am. Yn ystod y dydd bydd ein Tîm Cymdogaeth, gan gynnwys swyddogion cymorth cymunedol ac asiantaethau partner yn cynnig cyngor yngl?n ag atal troseddau a diogelwch y cartref yn y cyfnod sy'n arwain at y Nadolig a fydd yn canolbwyntio ar ddiogelwch y cartref, diogelwch cerbydau a chadw eich eiddo'n ddiogel. Bydd ein plismyn bach newydd wrth law i helpu hefyd! Bydd Prif Gwnstabl Cynorthwyol, Rhiannon Kirk ar batrôl gyda'r tîm yn ymweld â Rhodfa Francis a Chlos Francis a'r ardal o amgylch, Teras Courtabella a Gerddi Courtabella, Stryd Potter a Stryd y Castell. Bydd swyddogion hefyd yn helpu i godi sbwriel yn yr ardal gan ymweld â Fforwm Ymgysylltu Preswylwyr Pilgwenlli Tai Dinas Casnewydd yn y Ganolfan Gymunedol, lle byddant yn rhoi cyngor a gwybodaeth i breswylwyr.
  • Ym mis Ionawr a mis Ebrill 2017, lansiwyd ymgyrch recriwtio am swyddogion cymorth cymunedol newydd gan Heddlu Gwent. Cafwyd 41 o ymgeiswyr ym mis Ionawr a 206 ym mis Ebrill a oedd yn gorfod bodloni meini prawf cymhwysedd sylfaenol cyn cyflwyno ffurflen gais yn seiliedig ar gymwysterau. Yn dilyn hyn roedd angen i ymgeiswyr gwblhau proses gyfweld yn ogystal â gwiriadau cyn penodi. Yna aeth 35 o ymgeiswyr a gafodd eu penodi'n llwyddiannus ymlaen i gwblhau cwrs wyth wythnos (ym mis Gorffennaf) a oedd yn ymdrin â: deddfwriaeth, asesiadau ymarferol yn ogystal ag ymdrin ag ymddygiad gwrthgymdeithasol, rheoli gwrthdaro a throseddau casineb. Ar ddydd Gwener 15fed Rhagfyr 2017, yn dilyn ymgyrch recriwtio mis Ebrill, bydd 18 o swyddogion cymorth cymunedol newydd yn cymryd rhan mewn seremoni cwblhau hyfforddiant gyda Heddlu Gwent.
  • Byddwn hefyd yn tynnu sylw at rywfaint o waith swyddogion cymorth cymunedol trwy gydol mis Rhagfyr yn helpu'r preswylwyr hynaf a mwyaf agored i niwed yn ein cymuned.

Mwy am swyddogion cymorth cymunedol

Mae swyddogion cymorth cymunedol yn gweithio o fewn eu timau plismona yn y gymdogaeth yn helpu i ddatrys problemau lleol trwy fod allan yn y gymuned, cwrdd â phobl a chynnig cyngor a chymorth i bobl sy'n byw ac yn gweithio yn y gymdogaeth.

Mae swyddogion cymorth cymunedol yn ymdrin â mân droseddau ac yn cefnogi plismona rheng flaen. Nid ydynt yn gwneud arestiadau, cynnal cyfweliadau, ymdrin â charcharorion nac ymchwilio troseddau difrifol.

Fel Swyddog Cymorth Cymunedol gallwch ddisgwyl:

  • Bod ar batrôl o fewn eich cymuned, yn dod i adnabod preswylwyr
  • Cefnogi timau plismona yn y gymdogaeth i ddatrys problemau lleol
  • Ymweld â chartrefi i gasglu gwybodaeth a chynnig sicrwydd yn dilyn trosedd neu ddigwyddiad
  • Cysylltu â phobl allweddol yn y gymuned, fel arweinwyr grwpiau lleol ac arweinwyr crefyddau
  • Gwarchod safleoedd troseddau
  • Casglu tystiolaeth teledu cylch cyfyng (CCTV)
  • Darparu cyngor ynghylch atal troseddau a diogelwch personol
  • Gweithredu fel tyst proffesiynol, bod yn bresennol yn y llys yn ôl yr angen
  • Ymgysylltu â phobl ifanc, creu perthnasau gwerthfawr

Mae pwerau Swyddog Cymorth Cymunedol yn cynnwys:

  • Y p?er i ofyn am enw a chyfeiriad am ymddygiad gwrthgymdeithasol
  • Y p?er i ofyn am enw a chyfeiriad am droseddau traffig ffyrdd
  • Y p?er i wasgaru grwpiau a symud unigolion dan 16 oed i'w man preswylio
  • Y p?er i wahardd unigolyn o ardal am gyfnod o hyd at 48 awr, cyn belled bod Arolygydd wedi awdurdodi hynny
  • Y p?er i chwilio am alcohol a thybaco
  • Y p?er i atafaelu tybaco gan unigolyn dan 16 oed a gwaredu'r tybaco hwnnw
  • Y p?er i ofyn i unigolyn dan 18 oed ildio alcohol
  • Y p?er i symud cerbydau sydd wedi cael eu gadael
  • Y p?er i atafaelu cerbydau a ddefnyddir i achosi dychryn
  • Y p?er i gyflwyno hysbysiadau cosb benodol am daflu sbwriel